پرسپکتیو در عکاسی تعیین کننده ی میزان عمق عکسها بوده و باعث افزایش حس سه بعدی اجسام و سوژه ها می شود. ژرفا نمایی یا همان پرسپکتیو به عنوان حس عمق یا رابطه فضایی بین عناصر درون یک تصویر تعریف می شود.
پرسپکتیو کمک می کند حس عمق و فضای سه بعدی در عکسها ایجاد کرده تا ببیننده حجم سوژه ها و عمق عکس را بطور ملموس احساس کند. درک پرسپکتیو و ایجاد عمق میدان بیشتر در عکس های موجب می شود بتوانید تصاویر زیبا و خلاقانه تری خلق کرده و مخاطب خود را تحت تاثیر قرار دهید. فاصله بین اجسام در عکسها و اندازه آنها نسبت به هم یکی از مواردی است که با پرسپکتیو می توان آن را به خوبی نمایش داد. عکاس با تبحر خاص خود و با تنظیم فاصله کانونی و تنظیم کردن میزان دیافراگم پرسپکتیو را به خوبی می تواند به نمایش در آورد. در ادامه با من همراه باشید تا شما را با درک بهتر پرسپکتیو در عکاسی بیشتر آشنا کنم.
پرسپکتیو عکس چیست و چه کاربردهایی دارد؟
پرسپکتیو در عکاسی باعث تمایز فرم و فضای عناصر یک عکس نسبت به عکس هایی با نگاه ساده می شود. فشردگی عناصر و سوژه های عکسها نشان دهنده ی پرسپکتیو می باشد و بیننده با دیدن یک عکس پی به عمق و ژرفای عکس می برد. فرم عناصر و سوژه های عکس بر اساس اندازه و فاصله آنها از دوربین می تواند متفاوت نمایش داده شود. حتی اگر فاصله شما با سوژه ای بصورت ثابت باشد، می توانید با استفاده از فواصل کانونی متغیر، پرسپکتیوهای متفاوتی از آن ثبت کنید.
همانطور که قبلا گفتم پرسپکتیو تصاویر سه بعدی را در دو بعد نمایش می دهد به نحوی که ژرفای عکس کاملا مشهود می شود. با استفاده از تکنیک های ایجاد پرسپکتیو می توانید خطای دید ایجاد کرده و سایز و موقعیت عناصر را متفاوت از آنچه در واقعیت هستند نمایش دهید. این نوع عکسها ترکیبی از تکنیک و خلاقیت بوده و برای مخاطبان جذاب و جالب توجه هستند. پرسپکتیو بسیار قدرتمند است و تعیین می کند هر آنچه در پیرامون ما وجود دارد چگونه نمایش داده شود.
بیشتر بخوانید: تکنیک های عکاسی – آموزش حرفه ای با شرح کامل
چرا پرسپکتیو در عکاسی مهم است؟
پرسپکتیو عمق و ابعاد ملموس تری از سوژه ها را در عکسهای شما ایجاد می کند، بنابراین با استفاده از پرسپکتیو عناصر عکس برای بیننده با درک بهتر و البته جذاب تر خواهد بود. با استفاده از زاویه های متفاوت دید عکاس، فواصل کانونی متغیر لنزها و تنظیمات دیافراگم می توانید ترکیب بندی های سه بعدی قدرتمندی ایجاد کنید.
انواع پرسپکتیو
پرسپکتیو انواع مختلفی دارد که از جمله آن می توان به پرسپکتیو خطی، تحمیل شده، هوایی، همپوشا و مقیاس کاهشی اشاره کرد.
پرسپکتیو خطی
نوع خطی رایج ترین مدل پرسپکتیو در عکاسی است که از خطوط همگرا برای نمایش عمق در کادر عکس استفاده می کند. به دو عنصر نیاز دارد: خطوط موازی و یک نقطه ناپدید شدن. نقطه ناپدید شدن معمولاً در افق است اما می تواند در هر نقطه از عکس شما قرار گیرد. سه پرسپکتیو رایج در پرسپکتیو خطی پرسپکتیو یک نقطه ای، دو نقطه ای و سه نقطه ای می باشد.
پرسپکتیو یک نقطه ای
پرسپکتیو یک نقطه ای از دو خط موازی استفاده می کند که به یک نقطه ناپدید همگرا می شوند. این باعث ایجاد عمق در تصویر می شود (جاده، پل یا مسیر قطار بسمت افق را تصور کنید).
پرسپکتیو دو نقطه ای
مدل دو نقطه ای از دو نقطه ناپدید کننده استفاده می کند که به هم می رسند و ما در افق قرار می گیرند، مانند گوشه یک ساختمان.
پرسپکتیو سه نقطه ای
این نوع پرسپکتیو در عکاسی بیشترین عمق را فراهم میکنند و به دو نقطه ناپدید شدن در افق نیاز دارند، با نقطه ناپدید شدن سوم معمولاً به صورت عمودی، در زیر یا بالای افق قرار میگیرد و یک پرسپکتیو از بالا به پایین یا پایین به بالا ایجاد میکند.
پرسپکتیو مقیاس کاهشی
پرسپکتیو مقیاس کاهشی از نحوه مشاهده طبیعی ما با چشمانمان استفاده می کند. عناصر نزدیک بزرگتر و المانهای دورتر کوچکتر به نظر می رسند. ترکیب سوژههای دور و نزدیک، مانند منظره شهری با ساختمانهای دورتر و نزدیکتر، حس عمق بیشتری را ایجاد میکند. راه دیگری برای کمک به گرفتن این نوع پرسپکتیو استفاده از لنزهای زاویه باز است. لنزهای واید باعث میشوند سوژههای نزدیکتر در کادر بسیار بزرگتر به نظر برسند، که مقیاس بین سوژههای دور و نزدیک را بسیار افزایش میدهد.
پرسپکتیو همپوشا
در پرسپکتیو همپوشا منظره نزدیک به دوربین با منظره دور تر همپوشا می شود. گاهی اوقات به دلیل وجود رطوبت یا گرد و غبار از فاصله دور امکان تشخیص سوژه نمی باشد.
بیشتر بخوانید: لحظه قطعی در عکاسی – چطور عکسهای لحظه قطعی بگیریم؟
پرسپکتیو تحمیل شده
پرسپکتیو تحمیل شده نوع قدرتمندی از پرسپکتیو در عکاسی است. لازمه این نوع پرسپکتیو قرار دادن سوژه در نقطه ای خاص از پیش زمینه و استفاده از لنز تله فوتو برای فشرده سازی عکس است. به این ترتیب فاصله بین پس زمینه و پیش زمینه نزدیک تر به نظر برسد و توهم عمق در عکس شما ایجاد می شود.
پرسپکتیو جوی یا هوایی
پرسپکتیو هوایی به استفاده از روشی که نور و رنگ به طور طبیعی در طبیعت منعکس می شوند برای ایجاد عمق در تصاویر شما اشاره دارد.وقتی امواج نور در اتمسفر ما حرکت میکنند، ذرات و مولکولهای موجود در هوا آنها را پراکنده میکنند و بر نحوه دیدن نور از دو طریق تأثیر میگذارند:
اول، سوژههای نزدیکتر تیرهتر و سوژههای دورتر روشنتر به نظر میرسند (مانند لایههای کوهستانی که دورترین لایهها روشنتر هستند)
دوم، تمام امواج رنگی با گسترش بیشتر در یک تصویر محو می شوند، به جز رنگ سفید.
درک نحوه عملکرد نور و رنگ در اتمسفر ما به شما امکان می دهد با لایه ها و عناصر طبیعی مانند مه یا ابرها کار کنید که حس عمق را ارائه می دهند، زیرا کنتراست و هایلایت ها از پیش زمینه به پس زمینه محو می شوند.
بیشتر بخوانید: عکاسی اچ دی آر – آموزش صفر تا صد عکاسی HDR
پرسپکتیو چه تاثیری به روی سوژه های عکاسی دارد؟
پرسپکتیو در عکاسی سبب تشدید حس عمق در تصویر خواهد شد و سوژه ها را به صورت سه بعدی در معرض نمایش قرار دهید. فرم و حالت سوژه، احساس حجم، عمق، سایز و فاصله اجسام نسبت به هم از عوامل تاثیرگذار پرسپکتیو بروی سوژه های عکس می باشد. اندازه عناصر عکس و سوژه، موقعیت قرار گیری و فضای بین عناصر از جمله تاثیرات اساسی و مهم پرسپکتیو است. تغییر پرسپکتیو بروی سوژه های مختلف عکاسی متفاوت است، اما بروی تمام عناصر تاثیر گذار است. ژرف نمایی یا پرسپکتیو بروی سوژه عکسهای پرتره، مناظر، ورزشی و تمام شاخه های هنر عکاسی تاثیرگذار است.
بیشتر بخوانید: آموزش عکاسی پرتره – چطور عکسهای پرتره حرفه ای بگیریم؟
عواملی که پرسپکتیو را در عکاسی تشدید می کند
عوامل مختلفی بر پرسپکتیو در عکاسی تاثیر گذار است که فاصله از سوژه یکی از این موارد می باشد. با نزدیک تر شدن دوربین به سوژه پرسپکتیو و حجم سه بعدی بهتر احساس می شود. زاویه دید هم که انتخاب عکاس است رابطه مستقیم با پرسپکتیو عکس دارد. زاویه دید موازی تاثیری بر پرسپکتیو ندارد اما اگر زاویه آن را جهت دار و مورب انتخاب کنیم عمق و پرسپکتیو عکس بیشتر احساس می شود.
رابطه فاصله کانونیِ لنز با پرسپکتیو
برخی از سوژه ها نیاز به استفاده از فاصله کانونی خاصی برای نمایش حالت و فرم مناسب از آن را دارند. استفاده از فاصله های کانونی اشتباه گاهی باعث اغراق و یا نمایش اشتباه فرم سوژه می شود. پرسپکتیو در رابطه با زاویه دوربین از سوژه می باشد و فاصله کانونی بر روی نحوه نمایش تصاویر تاثیر گذار است. کوتاه بودن فاصله کانونی لنز با تاثیر بروی شکل و فرم و سایز سوژه ها باعث تشدید شدن بعد و پرسپکتیو خواهد شد. هر چه از لنزهای واید و فاصله کانونی کوتاه برای عکسها استفاده کنید، پرسپکتیو و عمق بهتر خود را نشان می دهد. لنزهای تله فتو با فواصل کانونی بلند در قالب اوقات باعث فشردگی تصویر و کاهش پرسپکتیو می شوند. در تصویر زیر رابطه ی فاصله های کانونی متفاوت بروی پرسپکتیو یک سوژه ی ثابت را مشاهده می کنید.
رابطه ترکیب بندی و پرسپکتیو
ترکیب بندی یکی از عوامل بسیار تاثیرگذر برای ایجاد حس پرسپکتیو در عکاسی است. ترکیب بندی هنر چیدمان عناصر عکس است و نحوه چیدمان سوژه و المان ها تعیین کننده میزان پرسپکتیو و عمق عکس خواهد بود. توجه به عناصر موجود در فورگراند، میدل گراند و بکگراند و نحوه چیدمان آنها تاثیر زیادی در ایجاد حس عمق در عکس خواهد داشت. گذشته از این موضوع تغییر در زاویه دید هنگام ترکیب بندی می تواند ابعاد حجمی سوژه را تحت تاثیر قرار دهد. از طرف دیگر توجه به پرسپکتیو در عکسها بروی ترکیب بندی شما تاثیرگذار خواهد بود و باعث ثبت عکسهایی خلاقانه می شود.
بیشتر بخوانید: نقطه دید در عکاسی – چطور زاویه دید اختصاصی داشته باشیم؟
پرسپکتیو و ایجاد خلاقیت در عکاسی
ایجاد پرسپکتیو محسوس تر در عکسها نیاز به دانش و البته ذکاوت هنرمند عکاس دارد. راهکارهای مختلفی وجود دارد تا بتوانید حس عمق و بُعد بیشتر در عکسهایتان ایجاد کنید. یک از این روشها بکارگیری ترکیب بندی های متفاوت و استفاده از زاویه دید ویژه نسبت به سوژه ها است. وقتی از یک برج از یک زاویه معمولی عکس تهیه می کنید به شکل ساده ای پرسپکتیو آنرا به نمایش می گذارید. اما اگر زاویه دید و ترکیب بندی عکستان را تغییر دهید و مثل عکس زیر از روی زمین عکس برج را ثبت کنید همه چیز تغییر می کند و سوژه با ابهت تر و عکس با عمق بیشتری دیده می شود. وقتی بدنبال راهکارهای اینچنینی برای ثبت عکسهایی سه بعدی و عمیق تر باشید خلاقیت شکل می گیرد و ناخودآگاه عکسهایی خلاقانه بوجود می آید. خلاقیت شما در کشف پرسپکتیو باعث می شود زوایایی متفاوت از سوژه ها و یا مناظر را به تصویر بکشید که افراد درحالت معمول ندیده اند.
راهکارهای ایجاد عمق و پرسپکتیو در عکسها
روش های مختلفی برای ایجاد عمق و حس سه بعدی در عکسها وجود دارد. با آگاهی از این روشها می توان در موقعیت های مختلف عکسهایی با عمق بیشتر و سوژه هایی با پرسپکتیو ملموس تر خلق کرد. همانطور که اشاره شد یکی از این روشها استفاده از زاویه دید متفاوت نسبت به سوژه یا مناظر است. اگر سوژه شما یک خودرو در فضای باز است باید بهترین زاویه برای ایجاد قوی ترین پرسپکتیو از آن باشید. در عکاسی از سوژه های اینچنینی حتی کمی تغییر زاویه می توان ابعاد و میزان حجم آن را تحت تاثیر قرار دهد.
راهکار بعدی برای ایجاد پرسپکتیو در عکسها رعایت بعضی قواعد ترکیب بندی است. خوب بی شک شما برای خلق عکسهایی حرفه ای بهتر است قواعد ترکیب بندی را رعایت کنید. اما بعضی از این قواعد کمک می کند حس عمق در عکسهایتان ایجاد کنید. برای مثال اگر قصد عکاسی از یک قله زیبا مثل دماوند را دارید بهتر است بدنبال یک قاب در فورگراند باشید. منظور از قاب، عکسبرداری از قله از بین شاخ و برگ های درختان در اطراف کادر عکس است. این قاب حتی پنجره ی اتاق یک خانه هم می تواند باشد. به این ترتیب در اطراف کادر عکس یک پنجره را داریم که قله را در وسط کادر خود به نمایش گذاشته است.
بیشتر بخوانید: خطوط در ترکیب بندی عکس – اهمیت خطوط در ترکیب عکسها
خطوط پیشرو و پرسپکتیو
روش بعدی برای ایجاد پرسپکتیو استفاده از خطوط پیشرو در عکسها است. اگر در کادر عکستان خطوط پیشرو وجود دارد می توانید با یک ترکیب بندی عالی حس عمق بیشتری ایجاد کنید. خطوط پیشرو در عکسها پویایی ایجاد می کنند و باعث حرکت چشم به عمق عکس می شوند.
بیشتر بخوانید: ترکیب بندی در عکاسی | قوانین و تکنیک ها
جمع بندی
اگر قصد دارید تنوعی اساسی در عکسهایتان ایجاد کنید رعایت اصول پرسپکتیو در عکاسی برای شما ضروری است. با انتخاب بهترین زاویه و فاصله کانونی می توانید حس سه بعدی و ایجاد عمق در عکسها ایجاد کنید. ایجاد عمق و ژرفا به عکس یکی از کاربرد های اساسی پرسپکتیو می باشد که می توانید تصاویری بسیار خلاقانه و بی نظیر را به وجود آورید.
